By Nga pyetja për Agasin te akuza ndaj gazetares: Përplasja para GJKKO-së që rikthen debatin për pushtetin, informacionin dhe përgjegjësinë
Një pyetje e gazetares Klodiana Lala drejtuar ish-drejtoreshës së Shërbimit Informativ të Shtetit, Vlora Hyseni, u shndërrua sot në një nga episodet më të pazakonta të përballjes mes medias dhe një ish-zyrtareje të lartë të sigurisë së shtetit.
Teksa Hyseni mbërriti në GJKKO, ku gjykata më pas la në fuqi ndaj saj masën e sigurisë “arrest në shtëpi”, Lala e pyeti për dyshimet që lidhen me Ergys Agasin. Në vend të një përgjigjeje mbi çështjen, Hyseni iu drejtua gazetares me pretendimin: “Klodi, si kalon ti në takime me agjentët serbë në dhomat e hotelit Rogner?”. Hyseni nuk paraqiti publikisht prova për pretendimin në atë moment.
Episodi merr një peshë të veçantë për shkak të pozitës që Hyseni ka mbajtur deri së fundmi. Ish-drejtuesja e institucionit përgjegjës për informacionin sekret është nën hetim nga SPAK për veprat penale “zbulimi i akteve ose të dhënave sekrete” dhe “përkrahja e autorit të krimit”. Bëhet fjalë për akuza që duhet të provohen në procesin gjyqësor dhe për të cilat Hyseni gëzon prezumimin e pafajësisë.
Por pikërisht për këtë arsye, deklarata ndaj një gazetareje ngre një pyetje që shkon përtej debatit personal mes dy grave: çfarë ndodh kur një ish-drejtuese e shërbimit sekret, e pyetur për veprimet e saj, lë të kuptohet publikisht se zotëron informacione sensitive mbi gazetarin që po e pyet?
Lala reagoi më pas duke e cilësuar deklaratën si sulm dhe tentativë shantazhi, ndërsa Asociacioni i Gazetarëve të Shqipërisë dhe News24 dolën publikisht në mbështetje të saj. News24 theksoi se pretendimi ishte bërë pa paraqitur publikisht fakte apo prova.
Në thelb, takimi i një gazetari me burime të ndryshme nuk përbën vetvetiu provë për një marrëdhënie të paligjshme. Gazetaria investigative funksionon pikërisht përmes burimeve: policë, prokurorë, diplomatë, zyrtarë, persona nën hetim, përfaqësues institucionesh apo individë me informacione që kanë interes publik. Çështja thelbësore nuk është vetëm kë takon gazetari, por natyra e marrëdhënies dhe nëse ekzistojnë fakte që provojnë shkelje konkrete.
Nëse Hyseni disponon të dhëna që provojnë pretendimin e saj, ato mund t’u nënshtrohen mekanizmave ligjorë dhe verifikimit. Pa një provë të tillë publike, referenca ndaj “dhomave të Rognerit” mbetet një pretendim i bërë nga Hyseni, jo një fakt i provuar.
Një episod që shkon përtej shkallëve të GJKKO-së
Ngjarja prek edhe një debat më të gjerë mbi përgjegjësinë politike për drejtuesit e institucioneve të shtetit.
Pas më shumë se një dekade qeverisjeje të Edi Ramës, çdo rast ku zyrtarë ose ish-zyrtarë të lartë të administratës përfundojnë nën hetim ngre në mënyrë të pashmangshme pyetje mbi mënyrën se si janë përzgjedhur, kontrolluar dhe mbajtur përgjegjës njerëzit të cilëve u janë besuar institucionet, fondet publike dhe informacionet më sensitive të shtetit.
Kjo nuk përcakton automatikisht përgjegjësi penale apo personale të kryeministrit për veprimet e vartësve të tij. Por politikisht, është legjitime të kërkohet llogari për standardet e emërimit dhe mbikëqyrjes së drejtuesve të institucioneve.
Skena e sotme para GJKKO-së e përmblodhi këtë kontrast në pak sekonda: një gazetare kërkonte përgjigje për një hetim që prek majat e një institucioni shtetëror; ish-drejtuesja e atij institucioni iu përgjigj duke ngritur një pretendim ndaj vetë gazetares.
Dhe ndoshta pyetja më e rëndësishme pas gjithë kësaj nuk është se çfarë ndodhi në një dhomë hoteli, por si u arrit deri në pikën ku drejtues të institucioneve që administrojnë sekretet e shtetit përfundojnë vetë përballë drejtësisë për mënyrën se si dyshohet se i kanë përdorur ato.
Nga Blerina Ruka/ Albanian Montreal Press
