By Në një mbrëmje të mbushur me emocion, dinjitet dhe krenari kombëtare, Parlamenti i Kanadasë u bë skena ku u nderuan 25 histori të jashtëzakonshme të komunitetit shqiptar në diasporë.
Eventi “25@25: Refugees Making a Difference”, një iniciativë e Fondacionit Artistè në bashkëpunim me deputetin federal Kyle Seeback, solli në vëmendje rrugëtimet e individëve që, nga refugjatë, u kthyen në kontribuues të rëndësishëm në shoqërinë kanadeze.
Në qendër të mbrëmjes ishte nderimi i 25 personaliteteve, historitë e të cilëve mishërojnë forcë, sakrificë, profesionalizëm dhe lidership.
25 emrat që u nderuan
Arnisa Morina mbërriti në Kanada si një fëmijë trevjeçar, me një histori të dhimbshme pas humbjes së të atit gjatë luftës. Sot, ajo është një avokate e afirmuar në Toronto, duke përdorur drejtësinë si mjet për të mbrojtur dhe fuqizuar të tjerët, veçanërisht komunitetin e refugjatëve.
Arta Shala ka zgjedhur të japë kontributin e saj në një nga sektorët më humanë të shoqërisë, kujdesin për të moshuarit. Si zv.presidente e një rezidence me mbi 1,500 banorë në Ottawa, ajo përfaqëson përkushtimin ndaj dinjitetit dhe mirëqenies njerëzore.
Arbnor Krasniqi, për vite me radhë një zë aktiv në komunitet, ka ndërtuar ura bashkëpunimi dhe mirëkuptimi si ish-president i Shoqatës Shqiptare në Ottawa, duke forcuar lidhjet komunitare dhe identitetin kulturor.
Belinda Lahu, përmes fuqisë së fjalës dhe komunikimit, ka ndërtuar një profil si storyteller dhe profesioniste e marrëdhënieve publike, duke kontribuar edhe në institucione shtetërore në Kosovë dhe në projekte kreative që lidhin diasporën me rrënjët.
Remzi Cej, i cili mbërriti në Kanada si adoleshent pas përjetimeve traumatike të luftës në Kosovë, është sot një nga zërat më të rëndësishëm në fushën e të drejtave të njeriut. Si Rhodes Scholar dhe fitues i disa çmimeve prestigjioze humanitare, ai ka ndikuar drejtpërdrejt në avancimin e politikave të përfshirjes dhe drejtësisë sociale në Kanada dhe më gjerë.
Elbonita McNally, e ardhur si fëmijë refugjat, ka ndërtuar një profil të veçantë mes humanizmit dhe artit. Si infermiere dhe fotografe e njohur ndërkombëtarisht, ajo dokumenton histori njerëzore nga e gjithë bota, ndërkohë që vazhdon të kontribuojë aktivisht në mbështetjen e refugjatëve në Kanada.
Historia e Shani Pnishit është një rrëfim i transformimit përmes fjalës dhe angazhimit komunitar. Nga një i ri që përjetoi luftën dhe raportoi për të, ai u bë një zë aktiv në diasporë, duke bashkëthemeluar Shoqatën Shqiptare në Hamilton dhe duke ndihmuar në krijimin e një qendre komunitare për shqiptarët.
Xhemajl Rexha, me një karrierë të spikatur në gazetari, përfaqëson një tjetër dimension të ndikimit shqiptar. Nga raportimet në zonat e konfliktit deri te drejtimi i Asociacionit të Gazetarëve të Kosovës, ai mbetet një zë i fortë për lirinë e medias dhe profesionalizmin në gazetari.
Shkumbin Pllana sjell historinë e një brezi që jo vetëm u integrua, por edhe u bë faktor aktiv në komunitet. Nga një fëmijë refugjat në një figurë lidershipi dhe mentorimi, ai përfaqëson vlerat e punës, përkushtimit dhe ndërtimit të urave mes kulturave.
Dani Brajshori përfaqëson modelin e shërbimit publik në Kanada. Angazhimi i tij në Departamentin e Mbrojtjes dhe pjesëmarrja në ceremoni shtetërore e vendosin atë në një rol të rëndësishëm institucional.
Dardan Kelmeni është një histori suksesi e brezit të ri: sipërmarrës, folës në TED Talks dhe bashkëthemelues i një kompanie inovative me vlerë miliona dollarë. Ai përfaqëson një brez që jo vetëm integrohet, por edhe krijon ndikim ekonomik dhe social.
Dr. Hylkije Ymeri, që ka qenë në vijën e parë gjatë luftës në Kosovë, sot vazhdon misionin e saj në Kanada si mjeke, duke sjellë me vete përvojën, humanizmin dhe përkushtimin ndaj jetës.
Dr. Ryve Loshaj, nga mjeke në kushte lufte me Ushtrinë Çlirimtare të Kosovës, sot është një emër i respektuar në sistemin shëndetësor kanadez dhe në akademi, duke edukuar brezat e rinj të mjekëve dhe duke dhënë kontribut të jashtëzakonshëm në komunitet.
Enisa Hyseni është në vijën e parë të mbështetjes sociale, duke ndihmuar individë të cenueshëm, përfshirë viktima të dhunës. Paralelisht, ajo ka ndërtuar një iniciativë që mbështet fëmijët në nevojë, duke dëshmuar angazhim të dyfishtë profesional dhe human.
Leonora Abdullahu, një emër në shkencë dhe inovacion, ka ndërtuar një karrierë në kërkimin farmaceutik, duke kontribuar në zhvillimin e terapive që ndryshojnë jetët e njerëzve. Ajo mbetet një model frymëzimi për të rinjtë shqiptarë në shkencë.
Familja Xhekaj – Arbër dhe Florian Xheka Arritjet e tyre në sport janë një dëshmi e fuqishme e përkushtimit, këmbënguljes dhe mundësive që ofron Kanadaja. Babai i tyre, Jack Xhekaj, është nga Kosova dhe ka punuar në Halifax në kuadër të Operation Parasol, duke mirëpritur mijëra refugjatë nga lufta në Kosovë. Ai vjen nga një rajon i Kosovës që u godit rëndë nga lufta.
Lirim Hajrullahu është historia e një djali që gjeti pasionin e tij në sport pas mbërritjes në Kanada dhe u kthye në një kampion të dyfishtë të Grey Cup, duke përfaqësuar me krenari komunitetin shqiptar në arenën sportive.
Qendresa Sahiti ka kaluar nga përvoja e luftës në një karrierë akademike dhe mjekësore, duke u vlerësuar nga Canadian Medical Hall of Fame dhe duke kontribuar në fushën e shëndetit mendor.
Shpresa Loshaj, një aktiviste me jehonë ndërkombëtare, ka ngritur zërin për mjedisin dhe të drejtat e njeriut. Çmimet dhe vlerësimet që ka marrë janë dëshmi e guximit dhe ndikimit të saj global.
Po aq frymëzuese është edhe historia e Xheneta Mehmetit, e lindur në një kamp refugjatësh gjatë kohës që familja e saj po largohej nga lufta në Kosovë. E rritur në Halifax, ajo ka ndërtuar një identitet të fortë mes rrënjëve shqiptare dhe jetës në Kanada. Me një diplomë në Bachelor of Commerce dhe një karrierë të konsoliduar në burimet njerëzore, Xheneta ka dhënë gjithashtu një kontribut të rëndësishëm në komunitet përmes angazhimit të saj vullnetar me Shoqatën Shqiptaro-Kanadeze të Nova Scotia, duke forcuar lidhjet komunitare dhe duke promovuar trashëgiminë kulturore.
Mergim dhe Leutrim Veliu përfaqësojnë dy rrugëtime të suksesshme: njëri në aviacion, si pilot që përfaqëson Kanadanë në qiell, dhe tjetri në sigurinë publike, duke kontribuar në mirëqenien e komunitetit.
Venera Loshaj, përmes shkrimit, ka kthyer përvojën e emigrimit dhe identitetit në art, duke lënë gjurmë në letërsinë bashkëkohore.
Venesa Sulimani është një nga zërat më të fortë në botë për të drejtat e njeriut dhe traumën ndërbrezore. Historia e saj personale është kthyer në një mision global për ndërgjegjësim dhe ndryshim.
Kadrushe Kolshi përfaqëson sakrificën e heshtur të mijëra nënave gjatë luftës — duke ndihmuar të tjerët ndërkohë që kërkonte familjen e saj, një histori që mbart forcë dhe dhimbje njëkohësisht.
Ndërsa Dr. Agron Alija, i nderuar pas vdekjes, mbetet një figurë që lidh dy botë: atë të luftës dhe të shërbimit në Kanada. Kontributi i tij si mjek dhe si dëshmitar i të vërtetës historike e vendos atë në një vend të veçantë në memorien kolektive.
Një komunitet që ndërton të ardhmen
Këta emra përfaqësojnë shumë më tepër sesa histori individuale. Ata janë dëshmi e një komuniteti që, pavarësisht traumës së së kaluarës, ka ditur të ringrihet dhe të kontribuojë në mënyrë të jashtëzakonshme në shoqërinë kanadeze. Nga mjekësia dhe drejtësia, te arti, aktivizmi dhe sipërmarrja, çdo histori e nderuar në këtë mbrëmje është një kapitull i rëndësishëm në historinë e diasporës shqiptare në Kanada.
Një mesazh që mbetet
“25@25” nuk ishte vetëm një event, ishte një deklaratë e fortë identiteti, kujtese dhe krenarie. Një dëshmi se refugjatët nuk janë vetëm histori mbijetese, por histori suksesi, ndikimi dhe transformimi.
Përgatiti: Blerina Ruka/ Albanian Montreal Press
Fotografia: Flamur Ilazi (@Flamurstudios) https://www.flamurstudios.ca/
